巴利大藏經《相應部第1189經（Saṁyutta Nikāya 44.1 / 1. Abyākatavagga / Khemāsutta）》

1-1

巴利原文

Saṁyutta Nikāya 44.1

2-1

巴利原文

1. Abyākatavagga

3-1

巴利原文

Khemāsutta

4-1

巴利原文

Ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.

5-1

巴利原文

Tena kho pana samayena khemā bhikkhunī kosalesu cārikaṁ caramānā antarā ca sāvatthiṁ antarā ca sāketaṁ toraṇavatthusmiṁ vāsaṁ upagatā hoti.

6-1

巴利原文

Atha kho rājā pasenadi kosalo sāketā sāvatthiṁ gacchanto, antarā ca sāketaṁ antarā ca sāvatthiṁ toraṇavatthusmiṁ ekarattivāsaṁ upagacchi.

7-1

巴利原文

Atha kho rājā pasenadi kosalo aññataraṁ purisaṁ āmantesi:

8-1

巴利原文

“ehi tvaṁ, ambho purisa, toraṇavatthusmiṁ tathārūpaṁ samaṇaṁ vā brāhmaṇaṁ vā jāna yamahaṁ ajja payirupāseyyan”ti.

9-1

巴利原文

“Evaṁ, devā”ti kho so puriso rañño pasenadissa kosalassa paṭissutvā kevalakappaṁ toraṇavatthuṁ āhiṇḍanto nāddasa tathārūpaṁ samaṇaṁ vā brāhmaṇaṁ vā yaṁ rājā pasenadi kosalo payirupāseyya.

10-1

巴利原文

Addasā kho so puriso khemaṁ bhikkhuniṁ toraṇavatthusmiṁ vāsaṁ upagataṁ.

11-1

巴利原文

Disvāna yena rājā pasenadi kosalo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā rājānaṁ pasenadiṁ kosalaṁ etadavoca:

12-1

巴利原文

“Natthi kho, deva, toraṇavatthusmiṁ tathārūpo samaṇo vā brāhmaṇo vā yaṁ devo payirupāseyya.

13-1

巴利原文

Atthi ca kho, deva, khemā nāma bhikkhunī, tassa bhagavato sāvikā arahato sammāsambuddhassa.

14-1

巴利原文

Tassā kho pana ayyāya evaṁ kalyāṇo kittisaddo abbhuggato:

15-1

巴利原文

‘paṇḍitā, viyattā medhāvinī bahussutā cittakathā kalyāṇapaṭibhānā’ti.

16-1

巴利原文

Taṁ devo payirupāsatū”ti.

17-1

巴利原文

Atha kho rājā pasenadi kosalo yena khemā bhikkhunī tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā khemaṁ bhikkhuniṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho rājā pasenadi kosalo khemaṁ bhikkhuniṁ etadavoca:

18-1

巴利原文

“kiṁ nu kho, ayye, hoti tathāgato paraṁ maraṇā”ti?

19-1

巴利原文

“Abyākataṁ kho etaṁ, mahārāja, bhagavatā:

20-1

巴利原文

‘hoti tathāgato paraṁ maraṇā’”ti.

21-1

巴利原文

“Kiṁ panayye, na hoti tathāgato paraṁ maraṇā”ti?

22-1

巴利原文

“Etampi kho, mahārāja, abyākataṁ bhagavatā:

23-1

巴利原文

‘na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’”ti.

24-1

巴利原文

“Kiṁ nu kho, ayye, hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā”ti?

25-1

巴利原文

“Abyākataṁ kho etaṁ, mahārāja, bhagavatā:

26-1

巴利原文

‘hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’”ti.

27-1

巴利原文

“Kiṁ panayye, neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā”ti.

28-1

巴利原文

“Etampi kho, mahārāja, abyākataṁ bhagavatā:

29-1

巴利原文

‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’”ti.

30-1

巴利原文

“‘Kiṁ nu kho, ayye, hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti, iti puṭṭhā samānā:

31-1

巴利原文

‘abyākataṁ kho etaṁ, mahārāja, bhagavatā—

32-1

巴利原文

hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti vadesi.

33-1

巴利原文

‘Kiṁ panayye, na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti iti puṭṭhā samānā:

34-1

巴利原文

‘etampi kho, mahārāja, abyākataṁ bhagavatā—

35-1

巴利原文

na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti vadesi.

36-1

巴利原文

‘Kiṁ nu kho, ayye, hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti iti puṭṭhā samānā:

37-1

巴利原文

‘abyākataṁ kho etaṁ, mahārāja, bhagavatā—

38-1

巴利原文

hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti vadesi.

39-1

巴利原文

‘Kiṁ panayye, neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti iti puṭṭhā samānā:

40-1

巴利原文

‘etampi kho, mahārāja, abyākataṁ bhagavatā—

41-1

巴利原文

neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti vadesi.

42-1

巴利原文

Ko nu kho, ayye, hetu, ko paccayo yenetaṁ abyākataṁ bhagavatā”ti?

43-1

巴利原文

“Tena hi, mahārāja, taññevettha paṭipucchissāmi. Yathā te khameyya tathā naṁ byākareyyāsi.

44-1

巴利原文

Taṁ kiṁ maññasi, mahārāja,

45-1

巴利原文

atthi te koci gaṇako vā muddiko vā saṅkhāyako vā yo pahoti gaṅgāya vālukaṁ gaṇetuṁ—

46-1

巴利原文

ettakā vālukā iti vā, ettakāni vālukasatāni iti vā, ettakāni vālukasahassāni iti vā, ettakāni vālukasatasahassāni iti vā”ti?

47-1

巴利原文

“No hetaṁ, ayye”.

48-1

巴利原文

“Atthi pana te koci gaṇako vā muddiko vā saṅkhāyako vā yo pahoti mahāsamudde udakaṁ gaṇetuṁ—

49-1

巴利原文

ettakāni udakāḷhakāni iti vā, ettakāni udakāḷhakasatāni iti vā, ettakāni udakāḷhakasahassāni iti vā, ettakāni udakāḷhakasatasahassāni iti vā”ti?

50-1

巴利原文

“No hetaṁ, ayye”.

51-1

巴利原文

“Taṁ kissa hetu”?

52-1

巴利原文

“Mahāyye, samuddo gambhīro appameyyo duppariyogāho”ti.

53-1

巴利原文

“Evameva kho, mahārāja, yena rūpena tathāgataṁ paññāpayamāno paññāpeyya taṁ rūpaṁ tathāgatassa pahīnaṁ ucchinnamūlaṁ tālāvatthukataṁ anabhāvaṅkataṁ āyatiṁ anuppādadhammaṁ.

54-1

巴利原文

Rūpasaṅkhāyavimutto kho, mahārāja, tathāgato gambhīro appameyyo duppariyogāho—

55-1

巴利原文

seyyathāpi mahāsamuddo.

56-1

巴利原文

‘Hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti.

57-1

巴利原文

Yāya vedanāya tathāgataṁ paññāpayamāno paññāpeyya, sā vedanā tathāgatassa pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.

58-1

巴利原文

Vedanāsaṅkhāyavimutto, mahārāja, tathāgato gambhīro appameyyo duppariyogāho—

59-1

巴利原文

seyyathāpi mahāsamuddo.

60-1

巴利原文

‘Hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti.

61-1

巴利原文

Yāya saññāya tathāgataṁ …pe…

62-1

巴利原文

yehi saṅkhārehi tathāgataṁ paññāpayamāno paññāpeyya, te saṅkhārā tathāgatassa pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.

63-1

巴利原文

Saṅkhārasaṅkhāyavimutto kho, mahārāja, tathāgato gambhīro appameyyo duppariyogāho—

64-1

巴利原文

seyyathāpi mahāsamuddo.

65-1

巴利原文

‘Hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti.

66-1

巴利原文

Yena viññāṇena tathāgataṁ paññāpayamāno paññāpeyya taṁ viññāṇaṁ tathāgatassa pahīnaṁ ucchinnamūlaṁ tālāvatthukataṁ anabhāvaṅkataṁ āyatiṁ anuppādadhammaṁ.

67-1

巴利原文

Viññāṇasaṅkhāyavimutto kho, mahārāja, tathāgato gambhīro appameyyo duppariyogāho—

68-1

巴利原文

seyyathāpi mahāsamuddo.

69-1

巴利原文

‘Hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upetī”ti.

70-1

巴利原文

Atha kho rājā pasenadi kosalo khemāya bhikkhuniyā bhāsitaṁ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā khemaṁ bhikkhuniṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā pakkāmi.

71-1

巴利原文

Atha kho rājā pasenadi kosalo aparena samayena yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho rājā pasenadi kosalo bhagavantaṁ etadavoca:

72-1

巴利原文

“kiṁ nu kho, bhante, hoti tathāgato paraṁ maraṇā”ti?

73-1

巴利原文

“Abyākataṁ kho etaṁ, mahārāja, mayā:

74-1

巴利原文

‘hoti tathāgato paraṁ maraṇā’”ti.

75-1

巴利原文

“Kiṁ pana, bhante, na hoti tathāgato paraṁ maraṇā”ti?

76-1

巴利原文

“Etampi kho, mahārāja, abyākataṁ mayā:

77-1

巴利原文

‘na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’”ti.

78-1

巴利原文

“Kiṁ nu kho, bhante, hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā”ti?

79-1

巴利原文

“Abyākataṁ kho etaṁ, mahārāja, mayā:

80-1

巴利原文

‘hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’”ti.

81-1

巴利原文

“Kiṁ pana, bhante, neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā”ti?

82-1

巴利原文

“Etampi kho, mahārāja, abyākataṁ mayā:

83-1

巴利原文

‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’”ti.

84-1

巴利原文

“‘Kiṁ nu kho, bhante, hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti iti puṭṭho samāno:

85-1

巴利原文

‘abyākataṁ kho etaṁ, mahārāja, mayā—hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti vadesi …pe….

86-1

巴利原文

“‘Kiṁ pana, bhante, neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti iti puṭṭho samāno:

87-1

巴利原文

‘etampi kho, mahārāja, abyākataṁ mayā—

88-1

巴利原文

neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti vadesi.

89-1

巴利原文

Ko nu kho, bhante, hetu, ko paccayo, yenetaṁ abyākataṁ bhagavatā”ti?

90-1

巴利原文

“Tena hi, mahārāja, taññevettha paṭipucchissāmi. Yathā te khameyya tathā naṁ byākareyyāsi.

91-1

巴利原文

Taṁ kiṁ maññasi, mahārāja, atthi te koci gaṇako vā muddiko vā saṅkhāyako vā yo pahoti gaṅgāya vālukaṁ gaṇetuṁ—

92-1

巴利原文

ettakā vālukā iti vā …pe… ettakāni vālukasatasahassāni iti vā”ti?

93-1

巴利原文

“No hetaṁ, bhante”.

94-1

巴利原文

“Atthi pana te koci gaṇako vā muddiko vā saṅkhāyako vā yo pahoti mahāsamudde udakaṁ gaṇetuṁ—

95-1

巴利原文

ettakāni udakāḷhakāni iti vā …pe… ettakāni udakāḷhakasatasahassāni iti vā”ti?

96-1

巴利原文

“No hetaṁ, bhante”.

97-1

巴利原文

“Taṁ kissa hetu”?

98-1

巴利原文

“Mahā, bhante, samuddo gambhīro appameyyo duppariyogāho.

99-1

巴利原文

Evameva kho, mahārāja, yena rūpena tathāgataṁ paññāpayamāno paññāpeyya, taṁ rūpaṁ tathāgatassa pahīnaṁ ucchinnamūlaṁ tālāvatthukataṁ anabhāvaṅkataṁ āyatiṁ anuppādadhammaṁ.

100-1

巴利原文

Rūpasaṅkhāyavimutto kho, mahārāja, tathāgato gambhīro appameyyo duppariyogāho—

101-1

巴利原文

seyyathāpi mahāsamuddo.

102-1

巴利原文

‘Hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti …pe…

103-1

巴利原文

‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti.

104-1

巴利原文

Yāya vedanāya …pe…

105-1

巴利原文

yāya saññāya …pe… yehi saṅkhārehi …pe….

106-1

巴利原文

Yena viññāṇena tathāgataṁ paññāpayamāno paññāpeyya, taṁ viññāṇaṁ tathāgatassa pahīnaṁ ucchinnamūlaṁ tālāvatthukataṁ anabhāvaṅkataṁ āyatiṁ anuppādadhammaṁ.

107-1

巴利原文

Viññāṇasaṅkhāyavimutto kho, mahārāja, tathāgato gambhīro appameyyo duppariyogāho—

108-1

巴利原文

seyyathāpi mahāsamuddo.

109-1

巴利原文

‘Hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upetī”ti.

110-1

巴利原文

“Acchariyaṁ, bhante, abbhutaṁ, bhante.

111-1

巴利原文

Yatra hi nāma satthu ceva sāvikāya ca atthena attho byañjanena byañjanaṁ saṁsandissati, samessati, na virodhayissati yadidaṁ aggapadasmiṁ.

112-1

巴利原文

Ekamidāhaṁ, bhante, samayaṁ khemaṁ bhikkhuniṁ upasaṅkamitvā etamatthaṁ apucchiṁ.

113-1

巴利原文

Sāpi me ayyā etehi padehi etehi byañjanehi etamatthaṁ byākāsi, seyyathāpi bhagavā.

114-1

巴利原文

Acchariyaṁ, bhante, abbhutaṁ, bhante.

115-1

巴利原文

Yatra hi nāma satthu ceva sāvikāya ca atthena attho byañjanena byañjanaṁ saṁsandissati, samessati, na virodhayissati yadidaṁ aggapadasmiṁ.

116-1

巴利原文

Handa dāni mayaṁ, bhante, gacchāma.

117-1

巴利原文

Bahukiccā mayaṁ bahukaraṇīyā”ti.

118-1

巴利原文

“Yassadāni tvaṁ, mahārāja, kālaṁ maññasī”ti.

119-1

巴利原文

Atha kho rājā pasenadi kosalo bhagavato bhāsitaṁ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā pakkāmīti.

120-1

巴利原文

Paṭhamaṁ.